Terörün Sona Erdirilmesi ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine İlişkin Kanun’un yürürlüğe girmesinin ardından 47 günlük takvimlendirme çalışmalarında sona gelindi. Terör olayları ve çözümleri ile yüz yüze kalan 18 ülkedeki örnekler incelendi. Gerekli hukuki altyapı oluşturularak, başta Kandil olmak üzere Mahmur ve Avrupa’daki PKK’lıların plan dahilinde dönüşü sağlayacak olan 291 sayfalık yol haritası ‘Çözüm Sürecinde Türkiye Modeli’ olarak adlandırılıyor. Konunun muhatapları, ‘Çözüm Sürecinde Türkiye Modeli’nin Ortadoğu’da yaşayan tüm Kürtleri kucaklayıcı ve Kürtler nezdinde yeni bir Türkiye algısı yaratacağını düşündükleri ifade ediyorlar.

‘KAMU GÜVENLİĞİ’NİN ROLÜ ARTACAK
Kamu Güvenliği Müsteşarlığı bünyesinde yeni bir sekretarya kurulacak. Yıl sonuna kadar çalışmaların tamamlanması halinde ise 2015’in ilk çeyreğinde ilk geri dönüşlerin başlaması öngörüldüğü belirtiliyor.

‘MAHMUR’ NETLEŞECEK
IŞİD’in saldırıları sonucunda kampı terk ederek Kandil’e yakın Ranya kasabası yakınlarındaki bir alana geçtiler. Mahmur halkının mağduriyetini göz önünde bulunduran Türkiye, Eylül ayının ilk haftasında Mahmurluların geri dönüşü için takvimini bitirmiş olacak. Şimdilik belirlenmiş takvim Ekim ayının ilk haftası. İlk kafilede 21 ailenin olması beklenirken, yeni sıkıntıların olmaması için her iki tarafında gerekli özeni göstereceği kaydediliyor. Geri kalan ailelerin geri dönüşü ise Ocak-Şubat ayına kadar devam ettirileceği belirtiliyor.
Normalleşme süreci de olacak

Avrupa’dan, Mahmur Kampı’ndan dönüşler ve Irak Kürdistan bölgesinde yaşayan ancak 1999’dan bu yana örgütten kopup yaşamını bu bölgede devam ettiren PKK’lıların dönüşünün ardından Kandil’den 1. ve 2. kademe inişlerin sağlanması ile birlikte rehabilitasyon ve normalleşme süreci çalışmaları başlatılacak. Ardından süreçte beklenmeyen bir gelişme olmazsa sürecin son aşamasında örgütün beyin takımının da içinde yer aldığı bin 492 kişi için İran KDP’si modeli olarak anılan bir uygulama hayata geçirilecek. Irak Kürdistan bölgesinde Mahmur, Ranya ve Koysancak’ta kurulacak 3 kampta bir süre yaşamlarını sürdürecek olan PKK’lıların 127’si hariç geri kalanı için 2 yıl içinde evlerine dönüşlerinin önü açılacak.

Sabıkalılar Erbil’de kalıyor
Daha önce Kandil’den inip Irak Kürdistan bölgesinde yaşamını devam ettiren 51 eski örgüt mensubu ve hali hazırda Kandil’de bulunan 127 kişi ise Erbil’de yaşamlarını sürdürecek. Öte yandan Kandil’in ikinci kademe ve 3. kademede dönüşleri sağlanacak PKK’lıların bir kısmını PYD’nin kontrolündeki Rojava’ya kaydırmayı planladığı, bu nedenle 2. ve 3. kademe dönüşler konusunda bir görüş belirtmedi.
Son aşamada Kandil’dekiler var
Mahmur hamlesinin başlatılmasının ardından 1999’dan buyana silahı bırakıp dağdan inen ve Erbil, Süleymaniye ve Dohuk kentlerinde yaşamını sürdüren 3 bin 971 kişiden hakkında herhangi bir arama ve eylem kaydı bulunmayan bin 711 eski PKK’lının gelmesi sağlanacak. Ayrıca Avrupa kanadı ile önümüzdeki günlerde bir görüşme gerçekleştirilecek ve örgütün Avrupa’daki kanadının Türkiye’ye dönüş için gerekli koşullar oluşturulacak. Ekim ayında Brüksel’de yapılacak ilk resmi temasla birlikte Aralık ayında geri dönüşün zemini hazırlanacak. Avrupa’daki 795 kişi için ilk dönüşler Aralık ayından itibaren başlayacak. Son aşamada ise Kandil’deki PKK’lıların dönüşleri sağlanacak. 6 bin 155 PKK’lının bulunduğu tahmin edilen Kandil’den dönüşler ise kademeli olarak sağlanacak. Ancak, IŞİD’in Rojawa’yı, Şengal bölgesindeki Ezidi’leri ve en son Mahmur kampını hedef alması Ankara’nın Kandil’in boşaltılması planının bir kez daha revize etmeye zorladı.

TÜRKİYE, dün Ankara’ya sürpriz bir ziyaret gerçekleştiren Irak Kürdistan Bölgesel Yönetim Başkanı’na, “Irak’ın bölünmesi bölge yararına olmaz. Türkiye, Irak’ın toprak bütünlüğünün korunmasından yana” mesajı verdi.

Barzani ve beraberinde Doğal Kaynaklar Bakanı Aşti Hawrami, Başbakan Yardımcısı Kubat Talabani, Maliye Bakanı Rebaz Muhammet ve Hükümet Sözcüsü Sefin Dizayi’den oluşan heyetin Ankara temaslarında ilk durağı Çankaya Köşkü oldu.

Barzani, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile görüşmesinin ardından Başbakanlık Resmi Konutu’nda Başbakan Tayyip Erdoğan ile biraraya geldi. Barzani ve heyeti daha sonra Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ile görüştükten sonra Davutoğlu’nun Dışişleri Konutu’nda verdiği iftar yemeğine katıldı. Barzani’nin temaslarında önemli bir süre başbaşa görüşmeler yapması dikkat çekti. Heyetlerarası görüşmelerde ele alınan konular ise şunlar oldu:

MALİKİ İLE OLMUYOR
İki tarafta, Irak’ın içinde bulunduğu siyasi kriz ortamından kurtulması gerektiğinde mutabık kalırken, Nuri El Maliki başbakanlığındaki bir Irak’ın sorunlara çözüm getirmesinin mümkün olamayacağı görüşünde birleşti.
TOPRAK BÜTÜNLÜĞÜ
Türkiye, Barzani’nin özellikle IŞİD’in Irak içinde güçlenmesinden sonra dile getirdiği “Bağımsız Kürdistan için şartlar oluştu” söylemine katılmadığı mesajını verdi. Türk tarafı, Irak’ın toprak bütünlüğünün korunması gerektiğini ve bunun için acilen Irak’ta tüm etnik ve dini unsurları temsil eden yeni hükümetin kurulması gerektiğini bildirdi.
TÜRKMENLERİN HAKLARI
Ankara başta Kerkük olmak üzere Irak’ta Türkmenlerin haklarına özen gösterilmesini istedi. Kürt tarafının bunun için merkezi yönetim içinde daha aktif olması mesajı da verildi.
KÜRT PETROLÜ
Ankara, Bağdat yönetiminin karşı çıkmasına rağmen Kürt bölgesindeki doğal kaynakların tüm Irak’ın zenginliği olarak uluslararası piyasaya sürülmesi konusundaki görüşünü tekrarladı. Kürt petrolünün satışından Halkbank’ta biriken paranın transferi de gündeme geldi. Irak Anayasası’na göre petrol gelirlerinin yüzde 17’si bölgesel yönetime, yüzde 83’ü ise merkezi yönetime ait.
TÜRK REHİNELER
Görüşmede IŞİD’in bir ayı aşkın süredir rehin tuttuğu Musul Başkonsolosu Öztürk Yılmaz ve 48 persornelin durumu da görüşüldü. İki taraf konuyla ilgili araziden gelen istihsarat bilgileri doğrultusunda fikir alışverişinde bulundu. Türk tarafı, IŞİD’in serbest bıraktığı Türk şoförlerin Kuzey Irak’a güvenli geçişleri sağlandığı için teşekkür etti.